Oktober 2013 – Licht aan het einde van de tunnel

Wat als ik er niet meer ben om voor de kinderen te zorgen?

Als u op een mooie nazomerdag aan het genieten bent van uw welverdiende rust, dwalen uw gedachten af naar uw dierbaren. De kinderen bijvoorbeeld, die u al te lang niet meer, of deze vakantie juist wel weer lang genoeg heeft gezien. Of uw partner, die altijd voor u klaar staat. Het eerste wolkje komt ongemerkt voor de zon geschoven en zet u aan het denken. Zo mooi kan het helaas niet altijd blijven, vreest u. Ondanks dat u uw zaken goed op orde hebt, laat deze gedachte u niet helemaal los. Alles kan tenslotte ineens anders zijn. Wat als ik er niet meer ben om voor de kinderen te zorgen? Kan mijn partner in het huis blijven wonen als ik overlijd? De donderwolken beginnen zich nu echt samen te pakken.
Wees gerust, voor al deze problemen is er een oplossing. De naam van deze oplossing? Het erfrecht.

Wat zegt het recht?
Het erfrecht is te complex om in dit artikel helemaal uit te diepen. Daarom zullen slechts de hoofdpunten behandeld worden, door een gezin met twee kinderen van wie de vader is overleden als voorbeeld te nemen. De ouders zijn getrouwd en vader heeft geen testament opgemaakt. Dit betekent dat de wet de verdeling van de erfenis regelt.

In de wet zijn de mogelijke erfgenamen in vier groepen ingedeeld. Als er een erfgenaam in een groep is aan te wijzen, wordt de hele erfenis over die groep verdeeld. Hierbij wordt eerst naar groep één gekeken. Als daar niemand onder valt, kijkt men naar groep twee en vervolgens naar de groepen drie en vier. De echtgenoot en kinderen vormen samen groep één.

In de wet is bepaald dat iedereen die binnen dezelfde groep valt voor gelijke delen erft. Dit betekent in de voorbeeldsituatie dat zowel moeder als ieder van de kinderen recht heeft op 1/3e deel van de erfenis. Let wel, als de ouders in gemeenschap van goederen getrouwd waren, is de helft van die gemeenschap eigendom van moeder. Van de andere helft, de erfenis, krijgen de kinderen en moeder elk 1/3e deel.
Bij de verdeling van de nalatenschap in groep één gebeurt bovendien nog iets bijzonders. Om moeders leven niet nog meer overhoop te halen, beheert zij de volledige erfenis. De kinderen kunnen hun deel pas opeisen als hun moeder overlijdt, failliet gaat of in de schuldsanering komt. Daarvoor krijgen ze dus niets uitgekeerd. Bovendien heeft moeder het recht om minimaal zes maanden in het huis te blijven wonen.
Stel nu, de kritische kinderen vragen zich af of de erfenis wel een positief saldo heeft. Vader heeft namelijk met behulp van een lening de laatste tijd enkele grote uitgaven gedaan en moeder heeft zich nooit met de financiën bemoeid. Wat zijn hiervan de gevolgen?

Er zijn bij een erfenis drie keuzes; verwerpen, beneficiair aanvaarden en zuiver aanvaarden. Verwerpen betekent dat de erfenis in zijn geheel wordt afgewezen. Beneficiair aanvaarden houdt in dat de erfenis wel wordt aanvaard, maar dat de erfgenamen niet aansprakelijk zijn voor de schuld die overblijft nadat alle bezittingen ermee zijn verrekend. Zuiver aanvaarden is echterhet accepteren van de erfenis, waarbij de erfgenamen zich ook aansprakelijk stellen voor resterende schulden na de verdeling. Het staat u vrij om zelf een afweging te maken binnen drie maanden. Het is wel van belang dat u niets doet wat de indruk wekt dat u de erfenis aanvaardt, zoals het weggeven van oude spullen.

Uiteraard zijn er nog talloze andere erfrechtelijke problemen te bedenken. Zoals wat uw positie bij de verdeling van de erfenis zou zijn, of onterving toegestaan is en of een notaris vereist is voor het verdelen van de erfenis. Voor het antwoord op al deze en andere juridische vragen bent u van harte welkom op een van onze spreekuren. Hopelijk kunnen wij daar de donkere wolken uit uw gedachten verdrijven.

Auteur: Yvo Senden

September 2013 – De schuldsanering als redding in nood?

Is de schuldsanering zo mooi als het klinkt?

Uw rekeningen stapelen zich op en u bent bang om uw post te openen. U bent prikkelbaar, slapeloos en u schaamt zich voor uw schulden. Kortom: u ziet door de bomen het bos niet meer. Op een verjaardag heeft u eens iets gehoord over de schuldsanering. U ving toen op dat u na het doorlopen van een schuldsaneringstraject helemaal verlost zou zijn van uw schulden. Het enige wat u hiervoor zou hoeven doen is een poosje zuinig leven terwijl u tegelijkertijd een gedeelte van uw schulden aflost. Dit klinkt u natuurlijk als muziek in de oren. Maar hoe gaat dit traject in zijn werk? En is de schuldsanering zo mooi als het klinkt, of kleven er misschien toch grote nadelen aan? Wat zegt het recht? U komt pas in aanmerking voor de schuldsanering, indien u eerst zelf heeft geprobeerd uw schulden af te lossen. U moet daarom eerst een schuldhulpverleningstraject doorlopen bij het Bureau Schuldhulpverlening. Dit wordt het ‘minnelijke traject’ genoemd. Wanneer dit traject niet het gewenste resultaat oplevert, kunt u een verzoek bij de rechtbank indienen om te worden toegelaten tot de schuldsaneringsregeling. U heeft hiervoor geen advocaat nodig. Indien de rechtbank u toelaat tot de schuldsanering, dan benoemt zij een bewindvoerder. Uw spaargeld, inkomsten en bijvoorbeeld erfenissen moeten aan deze bewindvoerder worden afgedragen. Van de bewindvoerder ontvangt u ‘zakgeld’ om van te leven. Dit bedrag ligt meestal rond het bijstandsniveau. Ook kan de bewindvoerder bepaalde bezittingen, die niet noodzakelijk zijn voor uw levensonderhoud, verkopen. Denk bijvoorbeeld aan een auto of een caravan. De bewindvoerder stort al dit geld op een aparte rekening. Op deze manier wordt er gespaard om uw schulden af te lossen. Tijdens de schuldsaneringsregeling bent u verplicht om te werken, of te solliciteren naar werk. Verder geldt er tijdens de eerste dertien maanden van de schuldsaneringsregeling een postblokkade. Dit houdt in dat al uw post eerst naar uw bewindvoerder wordt gestuurd zodat hij kan controleren of u de regels naleeft. Vervolgens stuurt de bewindvoerder de post naar u. De schuldsaneringsregeling kan op verschillende manieren eindigen. Meestal eindigt de schuldsanering na een periode van drie jaar. Met het gespaarde bedrag worden de schulden zoveel mogelijk afgelost. De rechtbank bepaalt vervolgens of u zich heeft gehouden aan alle verplichtingen van de schuldsaneringsregeling. Indien dit het geval is, dan verstrekt de rechtbank u een schone lei. Dit betekent dat uw schuldeisers hun resterende vorderingen niet meer bij u kunnen innen. Het is natuurlijk ook mogelijk dat u genoeg bij elkaar heeft gespaard om alle schulden af te lossen, een schone lei is in dat geval niet nodig. Ten slotte is het mogelijk dat de schuldsaneringsregeling tussentijds beëindigd wordt, indien u zich niet aan de regels houdt. U verkrijgt dan geen schone lei, en u moet dus nog steeds zelf al uw schulden aflossen. Het grote voordeel van de schuldsaneringsregeling is het verkrijgen van de bovengenoemde schone lei. Hier staat echter tegenover dat u drie jaar op minimumniveau moet leven. De periode waarin u het schuldsaneringstraject doorloopt, is vaak erg zwaar. Heeft u vragen over de schuldsaneringsregeling? Komt u dan gerust naar ons spreekuur, zodat wij uw specifieke situatie kunnen beoordelen en u van advies kunnen voorzien. Auteur: Marlous Frencken

Juni 2013 – Uw opzegging is ongeldig verklaard, wat nu?

U vindt het verdacht; zijn de algemene voorwaarden wel toegestaan?

Na lange tijd een fanatieke recreant te zijn geweest, besluit u in de avonduren een opleiding tot Zumba-instructeur te volgen. U schrijft zich hiervoor online in. Twee weken voor aanvang van de cursus hoort u echter dat kennissen een opleiding tot instructeur in stijldansen volgen. Dit lijkt u veel gezelliger en u zegt de cursus Zumba dan ook meteen per e-mail op. Een goede week later meldt de sportschool echter dat opzegging per mail volgens de algemene voorwaarden niet geldig is en u dus nog steeds ingeschreven staat. U zegt alsnog per brief op, maar inmiddels begint de cursus al over zes dagen. De algemene voorwaarden vermelden dat bij opzegging minder dan zeven dagen van tevoren het volledige cursusgeld plus een schadevergoeding moet worden betaald. De sportschool vraagt u nu om deze bedragen te voldoen. U vindt het maar verdacht en vraagt zich af of de algemene voorwaarden wel toegelaten zijn.

Wat zegt het recht?
In zijn algemeenheid geldt dat een beding in de algemene voorwaarden vernietigbaar is wanneer dit beding onredelijk bezwarend is. Staat een beding op de zogenaamde ‘zwarte lijst’, dan is het sowieso onredelijk bezwarend en dus vernietigbaar. Sinds 1 december 2011 staat op de zwarte lijst ook het beding dat uitsluit dat een via internet afgesloten overeenkomst ook via internet kan worden opgezegd. Aangezien u zich online heeft ingeschreven voor de cursus is het beding in de algemene voorwaarden dat bepaalt dat u de cursus niet per e-mail kunt opzeggen, dan ook onredelijk bezwarend en daarmee vernietigbaar.

De tweede vraag betreft het beding omtrent opzegging minder dan zeven dagen van tevoren. Hierbij is het allereerst van belang om vast te stellen dat een cursus sinds november 2012 wordt gezien als een overeenkomst van opdracht. In deze overeenkomst bent u, als degene die zich voor de cursus inschrijft, de opdrachtgever en is de sportschool die de cursus geeft de opdrachtnemer. Op basis van de wet kunt u als particuliere opdrachtgever de cursus te allen tijde opzeggen en bent u hiervoor géén schadevergoeding verschuldigd. Het beding dat stelt dat u wel schadevergoeding verschuldigd bent, is dan ook vernietigbaar wegens strijd met de wet. Ook de verplichting tot betaling van het cursusgeld bij opzegging minder dan zeven dagen van tevoren is aanvechtbaar. U moet weliswaar het verschuldigde loon betalen en tevens de onkosten vergoeden die de opdrachtnemer reeds heeft gemaakt, maar het moet wel gaan om een redelijk deel van het loon en om de specifieke onkosten die aan de uitvoering van de opdracht zijn verbonden. Een beding dat bepaalt dat standaard het volledige bedrag aan cursusgeld is verschuldigd wanneer wordt opgezegd, moet worden beschouwd als een onmogelijkheid tot opzegging en is om die reden vernietigbaar.

Alle hierboven behandelde bedingen zijn dus vernietigbaar. Ze zijn hiermee echter nog niet vanzelf ongeldig: het is aan u om tegenover de sportschool schriftelijk te verklaren dat u de bedingen buiten werking stelt.

Uiteraard is het bovenstaande slechts een algemene uiteenzetting van de regels. Indien u in een vergelijkbare situatie verkeert, komt u dan vooral eens langs bij de Rechtswinkel. Wij kunnen dan voor u nakijken of u daadwerkelijk een overeenkomst van opdracht heeft afgesloten, de bedingen in de algemene voorwaarden nader uitleggen en mogelijke juridische stappen voorstellen indien er inderdaad vernietigbare of ongeldige bedingen in de algemene voorwaarden staan.

Auteur: Yannick Straus